Kod Kâşifi · 12. hafta · 7–11 Aralık 2026

5. sınıf · 12. hafta · BTY.5.2.4 / BTY.5.2.5

Kelime işlemciyle ürün hazırlama

Geçen hafta kelime işlemciyi tanıdık. Bu hafta onunla gerçek bir ürün hazırlıyoruz: Biçimlendirme ve ekleme araçlarını seçip kullanacak, yazım hatalarını bulacak, belgemizi kaydedip paylaşacak ve ölçütlerle değerlendireceğiz.

Tema 2 · Dijital ürün tasarımı ve geliştirme2 ders saati7–11 Aralık 2026

Isınma · Merak et

Aynı metin, iki görünüm

Aşağıdaki iki belgede kelimesi kelimesine aynı metin var.

okul gezisi duyurusu sevgili öğrenciler 18 aralık cuma günü bilim merkezine gezi düzenlenecektir. gezide neler yapacağız deneyler yapacağız planetaryum gösterisi izleyeceğiz robot atölyesine katılacağız yanınızda getirmeniz gerekenler izin formu öğle yemeği su şişesi toplanma saati 08.30 okul bahçesi

Okul Gezisi Duyurusu

Sevgili öğrenciler, 18 Aralık Cuma günü bilim merkezine gezi düzenlenecektir.

Gezide neler yapacağız?

  • Deneyler yapacağız.
  • Planetaryum gösterisi izleyeceğiz.
  • Robot atölyesine katılacağız.

Toplanma: 08.30, okul bahçesi

Hangisini okumak daha kolay? İkinci belgede hangi biçimlendirmeler yapılmış? En az beş tane say.

Adım 1 · Biçimlendirme araçları

Yazıya ve paragrafa biçim ver

Yazı tipi araçlarıNe işe yarar?
Yazı tipiHarflerin çizim biçimi (Arial, Times New Roman)
Yazı boyutuHarflerin büyüklüğü; başlıklar büyük, metin 11–12 punto
Kalın, italik, altı çiziliÖnemli kelimeleri vurgular
Yazı rengi ve vurguMetni renklendirir ya da fosforlu kalem gibi işaretler
Paragraf araçlarıNe işe yarar?
HizalamaSola, ortaya, sağa ya da iki yana yaslar
Satır aralığıSatırlar arasındaki boşluğu ayarlar
Madde işaretleri ve numaralandırmaListeleri düzenli gösterir
Stiller (Başlık 1, Başlık 2)Başlıklara hazır ve tutarlı bir biçim verir
Tutarlılık kuralı

Aynı türden bütün başlıklar aynı biçimde olmalı. Başlık stillerini kullanırsan bütün başlıkları tek tıkla değiştirebilir, hatta otomatik içindekiler tablosu oluşturabilirsin.

Az ama etkili

Her kelimeyi farklı renk ve yazı tipiyle yazmak belgeyi okunaksız yapar. En fazla iki yazı tipi ve birkaç vurgu yeter.

Adım 2 · Ekleme araçları

Belgeni zenginleştir

ResimBelgeye görsel ekler; metnin yanında ya da arasında durabilir.
TabloBilgileri satır ve sütunlarda düzenli gösterir.
ŞekilOk, kutu, yıldız gibi çizimler ekler.
Sayfa numarasıÇok sayfalı belgelerde sayfaları numaralar.
Üst bilgi ve alt bilgiHer sayfanın üstünde ya da altında tekrar eden bilgi (ad, sınıf, tarih).
BağlantıBir kelimeye tıklanınca bir web sayfasının açılmasını sağlar.
Sayfa sonuMetnin kalanını yeni sayfadan başlatır.
Menüİçindeki araçlara örnekler
GirişYazı tipi, kalın, hizalama, madde işaretleri, stiller, bul ve değiştir
EkleResim, tablo, şekil, sayfa numarası, üst ve alt bilgi, bağlantı
DüzenKenar boşlukları, sayfa yönü (dikey ya da yatay), sayfa boyutu
Gözden geçirYazım denetimi, kelime sayısı, açıklama ekleme
Menü adları değişebilir

Tablodaki menü adları Microsoft Word’e göredir. LibreOffice Writer’da araçlar “Biçim”, “Ekle” ve “Araçlar” menülerinde bulunur. Araçlar aynıdır, yalnızca yerleri biraz farklıdır.

Etkinlik · Biçimlendirme görevi

Duyuruyu sen düzenle

Aşağıdaki gezi duyurusu hiç biçimlendirilmemiş. Metni seç, araçları kullan ve beş görevi tamamla.

Okul Gezisi Duyurusu

Sevgili öğrenciler, 18 Aralık Cuma günü bilim merkezine bir gezi düzenlenecektir. Gezide bilim insanlarıyla tanışacak, farklı deneyleri yakından inceleyeceğiz.

Yanınızda getirmeniz gerekenler:

İmzalı izin formu

Öğle yemeği

Su şişesi

Toplanma saati ve yeri: 08.30, okul bahçesi

Sayfa 1 / 1Türkçe
  • Başlığı kalın yap
  • Başlığı ortala
  • Başlığı büyüt
  • İlk paragrafı iki yana yasla
  • Getirilecekleri madde işaretli ya da numaralı liste yap

Adım 3 · Gözden geçirme

Yazım denetimi, bul ve değiştir

F7Yazım denetimini başlatır (Word ve Writer).
Ctrl + FBelgede bir kelimeyi bulur.
Ctrl + HBir kelimeyi bulup başka bir kelimeyle değiştirir.
Kelime sayısıDurum çubuğunda ya da Gözden geçir menüsünde görünür.

Bul ve değiştir

Aşağıdaki metinde aynı yazım hatası birkaç kez yapılmış. Hatalı kelimeyi bul ve doğrusuyla değiştir.

Belge

Program her hatayı bulamaz

Yazım denetimi “herkez” gibi yanlış yazılmış kelimeleri bulur ama cümle sonunda unutulan bir noktayı ya da “Kütüphaneye gittim.” yerine yanlışlıkla yazılan “Kütüphanede gittim.” gibi doğru yazılmış ama yanlış kullanılmış kelimeleri her zaman yakalayamaz. Belgeni mutlaka kendin de oku.

Adım 4 · Kaydet ve paylaş

Belgeni güvenle sakla ve paylaş

KaydetCtrl+S ile sık sık kaydet; elektrik kesilirse çalışman kaybolmasın.
Farklı kaydetBelgenin yeni bir sürümünü ya da farklı biçimdeki kopyasını oluşturur.
Biçim seç.odt ya da .docx düzenlemeye devam etmek için; .pdf değiştirilmeden paylaşmak için.
PDF olarak dışa aktarBelge her cihazda aynı görünür; öğretmene göndermek için idealdir.
Anlamlı ad“gezi-duyurusu-6B.pdf” gibi içeriği anlatan bir ad ver.
Yazdırma önizlemesiYazdırmadan önce sayfanın nasıl görüneceğine bak, kâğıt israf etme.

Adım 5 · Ölçütlerle değerlendir

Metin dosyanı puanla

Hazırladığın metin dosyasını ya da bir arkadaşınınkini aşağıdaki ölçütlere göre değerlendir.

Metin dosyası değerlendirme ölçeği

Ölçütleri belgeyi yazmaya başlamadan önce okumak, neye dikkat edeceğini de gösterir.

Toplam puan

    Özet · Deftere yazalım

    Defterine bunları yaz

    Yazılı sınava çalışırken önce bu maddeleri tekrar et.

    Kelime işlemciyle ürün hazırlama

    1. Metin dosyası: Kelime işlemciyle oluşturulup kaydedilen belgedir (.odt, .docx, .pdf).
    2. Yazı tipi araçları: yazı tipi, boyut, kalın, italik, altı çizili, renk ve vurgu.
    3. Paragraf araçları: hizalama (sola, ortaya, sağa, iki yana), satır aralığı, madde işaretleri, numaralandırma, stiller.
    4. Ekleme araçları: resim, tablo, şekil, sayfa numarası, üst ve alt bilgi, bağlantı, sayfa sonu.
    5. Tutarlılık: Aynı türden başlıklar aynı biçimde olmalıdır. En fazla iki yazı tipi kullanılır.
    6. Gözden geçirme: yazım denetimi (F7), bul (Ctrl+F), bul ve değiştir (Ctrl+H), kelime sayısı. Program her hatayı bulamaz.
    7. Belge sık sık kaydedilir; değiştirilmeden paylaşmak için PDF olarak dışa aktarılır.
    8. Metin dosyası; içerik, düzen, biçim tutarlılığı, yazım ve noktalama, okunabilirlik, görseller ve kaynak ölçütleriyle değerlendirilir.

    Yazılıya hazırlık · Klasik sorular

    Önce sen yaz, sonra örnek cevaba bak

    Cevabını defterine tam cümlelerle yaz. Sonra örnek cevabı açıp kendi cevabınla karşılaştır.

    1. Metin dosyası nedir? Hangi uzantılarla kaydedilebilir? (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Kelime işlemciyle oluşturulup kaydedilen belgedir. .odt, .docx ve değiştirilmeden paylaşmak için .pdf uzantılarıyla kaydedilebilir.
    2. Yazı tipi araçlarından ve paragraf araçlarından ikişer örnek yazınız. (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Yazı tipi araçları: kalın, yazı boyutu (italik, renk de olabilir). Paragraf araçları: hizalama, madde işaretleri (satır aralığı da olabilir).
    3. Bir duyurunun başlığını nasıl biçimlendirirsiniz? Neden? (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Başlığı ortalar, kalın yapar ve metinden büyük yazarım. Böylece başlık hemen dikkat çeker ve hiyerarşi oluşur.
    4. Madde işaretleri ve numaralandırma ne zaman kullanılır? Aralarındaki fark nedir? (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Listeleri düzenli göstermek için kullanılır. Sıranın önemli olmadığı listelerde madde işareti, adımlar gibi sıranın önemli olduğu listelerde numaralandırma kullanılır.
    5. Belgeye eklenebilecek dört öğe yazınız ve birinin ne işe yaradığını açıklayınız. (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Resim, tablo, sayfa numarası, üst bilgi. Örneğin tablo, bilgileri satır ve sütunlarda düzenli göstermeye yarar.
    6. Üst bilgi ve alt bilgi nedir? Bir ödevde ne amaçla kullanılır? (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Her sayfanın üstünde ya da altında tekrar eden bilgilerdir. Ödevde adımı, sınıfımı, tarihi ve sayfa numarasını her sayfada göstermek için kullanılır.
    7. Belgede “herkez” kelimesini 10 yerde yanlış yazdınız. Bunu en hızlı nasıl düzeltirsiniz? (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Bul ve değiştir aracını (Ctrl+H) kullanırım. “Bul” kutusuna “herkez”, “Değiştir” kutusuna “herkes” yazıp “Tümünü değiştir” düğmesine basarım.
    8. Yazım denetimi bütün hataları bulur mu? Açıklayınız. (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      Bulamaz. Yanlış yazılmış kelimeleri bulur ama noktalama hatalarını, anlam bozukluklarını ve yanlış kullanılan doğru kelimeleri her zaman yakalayamaz. Belgeyi kendim de okumalıyım.
    9. Ödevinizi öğretmeninize neden PDF olarak göndermek isteyebilirsiniz? (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      PDF belge her cihazda aynı görünür; yazı tipi ve düzen bozulmaz, kolayca değiştirilemez.
    10. Bir metin dosyasını değerlendirmek için dört ölçüt yazınız. (10 puan)

      Örnek cevabı göster
      İçeriğin amaca uygun olması, başlık ve düzenin açık olması, biçimin tutarlı olması, yazım ve noktalama kurallarına uyulması, okunabilirlik, görsellerin uygunluğu, kaynak gösterilmesi.

    Boşluk doldurma

    Kelime kutusumetin dosyasıiki yanamadde işaretiüst bilgibul ve değiştirPDF
    1. Kelime işlemciyle oluşturulup kaydedilen belgeye denir.
    2. Paragrafın iki kenarını da düz gösteren hizalama yaslamadır.
    3. Sıranın önemli olmadığı listelerde kullanılır.
    4. Her sayfanın üstünde tekrar eden bilgiye denir.
    5. Bir kelimeyi bütün belgede bulup değiştiren araç aracıdır.
    6. Belgenin her cihazda aynı görünmesi için olarak dışa aktarılır.

    Pekiştir · Oyunlar

    Oynayarak tekrar et

    Kısa oyunlarla konuyu pekiştir. Telefonda da bilgisayarda da dokunarak ya da tıklayarak oynanır.

    Eşleştirme

    Araç ve işlevi

    Soldan bir araç seç, sağdan ne işe yaradığını bul.

    0 / 7

    Hazır olduğunda soldan bir seçim yap.

    Sınıflandırma oyunu

    Hangi menüde?

    Her aracı bulunduğu menüye yerleştir (Word’e göre).

    0 / 12

    Bir kart seçerek başla.

    Sıralama oyunu

    Belge hazırlama süreci

    Bir metin dosyasını hazırlamanın adımlarını sırala.

    0 / 6

    İlk adımı seçerek başla.

    Kapanış · Kendini değerlendir

    Bu hafta neler öğrendin?

    Her madde için dürüstçe seç. “Yardım istiyorum” dediğin konunun bölümüne geri dön ya da öğretmenine sor.

    Yazı tipi ve paragraf araçlarını amacıma göre seçip kullanabiliyorum.

    Belgeye resim, tablo ve sayfa numarası gibi öğeler ekleyebiliyorum.

    Yazım denetimi ve bul-değiştir araçlarıyla belgemi gözden geçirebiliyorum.

    Metin dosyamı kaydedip PDF olarak paylaşabiliyor ve ölçütlerle değerlendirebiliyorum.

    Haftanın mini görevi · Okulda ya da evde

    Kitap tanıtım kartı

    Okuduğun bir kitap için bir sayfalık tanıtım kartı hazırla.

    1. Başlık, kitabın künyesi (adı, yazarı), kısa özet ve beğendiğin üç yönü madde işaretleriyle yaz.
    2. Başlığı biçimlendir, metni iki yana yasla, bir resim ve alt bilgiye adını ekle.
    3. Yazım denetimini yap, belgeyi PDF olarak dışa aktar ve değerlendirme ölçeğiyle puanla.
    Öğretmen için: 2 ders saatlik akış önerisi

    1. ders (40 dk)

    1. Merak et: aynı metin, iki görünüm (5 dk)
    2. Biçimlendirme araçları ve tutarlılık (10 dk)
    3. Ekleme araçları ve menüler (10 dk)
    4. Biçimlendirme görevi (15 dk)

    2. ders (40 dk)

    1. Bilgisayarda kitap tanıtım kartı hazırlama (17 dk)
    2. Yazım denetimi ve bul-değiştir (6 dk)
    3. Kaydetme ve PDF olarak dışa aktarma (5 dk)
    4. Değerlendirme ölçeği ve akran değerlendirmesi (12 dk)