Dennis Ritchie: C dili makineye yakın durur
Birçok işletim sistemi, oyun motoru ve başka dillerin kendisi C ile yazıldı. Dennis Ritchie bu dili, makinenin diline yakın ama insanın da okuyabildiği bir yerde tuttu.
Yazıyı okuİnsanların yazdığı program, makinenin doğrudan koştuğu talimat değildir. Arada bir çevirmen vardır. Frances Allen, bu çevirinin hem doğru hem de hızlı olabileceğini gösterdi.

Frances Allen, 1932’de Amerika’da doğdu. Matematik öğretmeni olmak için okudu. Borcunu kapatmak için IBM’de kısa süre çalışmayı düşündü ve orada kaldı. Derleyiciler üzerinde onlarca yıl çalıştı. 2006’da Turing Ödülü alan ilk kadın oldu. 2020’de öldü.
Sen döngü yazarsın. Makine ise çok daha küçük adımlar ister. Derleyici, senin yazdığını o adımlara çevirir. Allen’ın alanı, bu çeviriyi hızlandırmaktı: gereksiz işi atmak, tekrar eden hesabı bir kez yapmak, işlemciyi boş bekletmemek. Programın anlamı değişmeden süre kısalır. Buna eniyileme denir. Hız, her zaman daha uzun kod demek değildir.
Önce doğru ve anlaşılır yazmak gerekir. Sonra yavaş kalan yeri ölçüp düzeltmek. Baştan her satırı karışık kurmak, hatayı gizler. Kâşif sorusu: yavaş olan bütün program mı, yoksa tek bir tekrar mı?
1’den 20’ye kadar sayıların toplamını önce tek tek yazarak düşün. Sonra aynı işi “toplam kutusu, her seferinde ekle” diye kısalt. İki tarif de aynı sonucu vermeli. Hangisi hem kısa hem de kontrol edilebilir, bir cümleyle söyle.
KEŞFE DEVAM
Birçok işletim sistemi, oyun motoru ve başka dillerin kendisi C ile yazıldı. Dennis Ritchie bu dili, makinenin diline yakın ama insanın da okuyabildiği bir yerde tuttu.
Yazıyı okuKen Thompson, büyük bir sistemi az sayıda net parçadan kurmayı seçti. Unix bu tercihin en bilinen sonucudur. Küçük araçlar, birbirine boruyla bağlanınca güçlü bir tezgâh olur.
Yazıyı okuBüyük bir yazılım, içini bilmediğin parçalardan kurulabilir. Barbara Liskov, bu parçaların ne söz verdiğini açık tutmanın programı güvenilir kıldığını gösterdi.
Yazıyı oku