Kod KâşifiMERAK ET. DENE. KEŞFET.Bir şey öğren

Claude Shannon: bit, bilginin en küçük parçası

Bir mesajın ne kadar yer tuttuğunu konuşurken bit deriz. Bu sözü gündelik dile Claude Shannon’ın bilgi kuramı yerleştirdi. O, haberin de ölçülebileceğini gösterdi.

Tek bir ışıklı bilgi taneciği, gürültülü bir kanaldan sapasağlam geçiyor.
Bit, iki seçenekten birini ayırt eden en küçük haber birimidir. Kod Kâşifi için üretilen yapay zekâ illüstrasyonu.

Anahtarlar mantık konuşabilir

Claude Shannon, 1916’da Amerika’da doğdu. 1937’deki yüksek lisans tezinde elektrik anahtarlarının Boole mantığını uygulayabildiğini gösterdi. Açık ve kapalı devreler, doğru ve yanlış işlemlerin makinedeki karşılığı olabilirdi. Bu tez, dijital devrelerin yaygınlaşmasında sık anılan bir dönüm noktasıdır.

1948’de bilgiyi ölçtü

Bell Laboratuvarları’ndayken iletişim üzerine bir kuram yayımladı. Bir mesajın belirsizliğini ve bir kanalın ne kadar haber taşıyabileceğini matematikle anlattı. Bit, iki seçenekten birini ayırt eden en küçük birim oldu: evet ya da hayır. Gürültülü bir hatta mesajın nasıl koruyabileceğini de bu kuram tartışır. Shannon aynı zamanda oyunlar kuran, jonglörlük yapan meraklı bir araştırmacıydı. Ciddi iş ile oyun onda ayrı durmuyordu.

Dosya boyutunun altındaki fikir

Bir fotoğrafın megabayt olması, o fotoğrafın çok sayıda bit ile yazılması demektir. Sıkıştırma, aynı bilgiyi daha az bitle anlatmaya çalışır. Kâşif sorusu: bu mesaj gerçekten bu kadar bit istiyor mu, yoksa tekrarı mı taşıyor?

Mini görev: bir biti say

Bir arkadaşına yalnız evet ya da hayır ile cevap verebileceğin beş soru yaz. Her cevap bir bittir. Beş cevap ile kaç farklı kombinasyon çıkabileceğini 2’nin kuvvetleriyle dene: 2, 4, 8, 16, 32. Hesabı defterine yaz. Kişisel bilgi sorma.

KEŞFE DEVAM

Bir sonraki merakın ne?

4 dk okumaYeni keşif

El-Harezmi: algoritma kelimesi bir isimden gelir

Algoritma bugün kodun içindeki adım listesi gibi kullanılıyor. Kelimenin kendisi ise dokuzuncu yüzyılda Bağdat’ta hesap yöntemleri yazan bir bilginin adından türedi.

Yazıyı oku
4 dk okumaYeni keşif

Charles Babbage: bitmeyen makine, süren fikir

Charles Babbage’ın en ünlü makinesi hiç tam bitmedi. Yine de içinde girdi, işlem, bellek ve çıktı vardı. Bilgisayar daha ortada yokken bu düzen düşünülmüştü.

Yazıyı oku
4 dk okumaYeni keşif

John von Neumann: program da bellekte durabilir

İlk hesap makinelerinin bir kısmı, işi değiştirmek için kabloların yeniden takılmasını istiyordu. Programın da veriyle birlikte bellekte durması, makineyi her seferinde sökmeyi gereksiz kıldı.

Yazıyı oku