Kontrol toplamı hangi hataları yakalar?
Bir dizi rakamı kopyalarken tek sayı yanlış yazılmış olabilir. Basit bir kontrol toplamı, bazı değişiklikleri fark etmeye yardımcı olur.
Yazıyı oku
Sınıf kermesi hesabı
Efe, sınıf kermesinde satılan limonata bardaklarını tabloya yazdı. B sütununda bardak sayısı, C sütununda bardak başına fiyat vardı. Toplamı bulmak için ilk satıra miktar ile fiyatı çarptı, sonra formülü aşağı kopyaladı. Her satırda adresler değişince doğru sonuçlar çıktı. Ancak bütün satırlarda ortak bir indirim oranını kullanmak istediğinde aynı hücrenin sabit kalması gerekti.
Göreli başvuru hareket eder
Formüldeki hücre adresi kopyalama yönüne göre değişiyorsa buna göreli başvuru denir. Örneğin D2 hücresine =B2*C2 yazdığında miktar ile fiyat çarpılır. Bir satır aşağı kopyalanınca formül =B3*C3 olur. Böylece her ürünün kendi miktarı ve fiyatı kullanılır. Bu davranış tekrar eden hesapları hızlıca kurmaya yarar; satırı elle değiştirmene gerek kalmaz.
Mutlak başvuru sabit kalır
Tabloda bütün satırlarda kullanılacak ortak bir değer bulunabilir. Örneğin F1 hücresindeki indirim oranına her ürün için başvurmak isteyebilirsin. Formülü kopyalarken bu adresin değişmesini istemezsin. Mutlak başvuru, satır ve sütun adresini sabitler; pek çok tablo uygulamasında $F$1 biçiminde yazılır. Böylece B2 gibi göreli adresler kopyalandığında ilerlerken $F$1 aynı kalır. Hangi değerin ortak olduğunu önce düşünmek doğru formülü seçmeni kolaylaştırır.
Karışık başvuru da olabilir
Bazen sütun sabit, satır değişken tutulur veya bunun tersi yapılır. Bu tür karışık başvurular bir tablo alanında formülleri farklı yönlere kopyalarken işe yarayabilir. Ancak önce hangi hücrelerin her satırda değişmesi, hangilerinin ortak kalması gerektiğini açıkça belirlemek gerekir. Formülü yazmadan önce küçük bir örneği elle hesaplamak, yanlış adresi fark etmeyi kolaylaştırır.
Yanılgı: tüm adresler sabitlenmeli
Her adresi sabit yapmak formülün kopyalanınca farklı satırlara uyum sağlamasını engelleyebilir. Tersine, ortak değerin adresi göreli bırakılırsa aşağı indikçe yanlış hücre seçilebilir. İyi formül, her bölümün rolüne göre başvuru türü kullanır. Sonuç beklenmedikse yalnızca sayıya bakma; formülün hangi hücreleri işaret ettiğini de kontrol et.
Kâğıtta mini deneme
Kâğıda üç satırlı bir alışveriş tablosu çiz: ürün, adet, birim fiyat ve toplam. İlk satırın toplam formülünü kelimelerle yaz: bu satırdaki adet çarpı bu satırdaki fiyat. Ardından her satırda değişmesi gereken adresleri ve ortak kalması gereken hayali indirim hücresini işaretle. Bir arkadaşın formülü alta kopyalayınca hangi parçanın hareket edeceğini anlatsın.
Sonucu kontrol et
Bir formülü tabloya ekledikten sonra birkaç satırın hesabını elle kontrol et. Toplamlar mantıklı mı? Ortak oran her satırda aynı mı? Formül kopyalanırken adresler beklediğin gibi değişmiş mi? Bu kontrol, tablonun yalnızca hızlı değil, güvenilir olmasına da yardım eder. Bir sonraki tablonda hangi değeri sabit tutman gerekebilir?